Wyszukaj w serwisie
biznes finanse technologie praca handel Eko Energetyka polska i świat
BiznesINFO.pl > Finanse > O te oszczędności po zmarłym musisz upomnieć się sam. Polacy często o nich nie wiedzą
Angelika Czarnecka
Angelika Czarnecka 31.03.2025 10:15

O te oszczędności po zmarłym musisz upomnieć się sam. Polacy często o nich nie wiedzą

pieniądze
Fot. Marek BAZAK/East News

Dziedziczenie spadku po zmarłym nierzadko wywołuje w rodzinie wiele konfliktów. Oprócz podstawowego majątku czy nieruchomości, po zmarłym często zostają jeszcze gromadzone oszczędności, o których nie każdy zdaje się pamiętać. Okazuje się, że po śmierci bliskiej nam osoby, wcale one nie przepadają, jednak w jaki sposób można je otrzymać? Już wyjaśniamy. 

Spadek po zmarłej osobie z rodziny

Żegnanie bliskiej osoby i wyprawianie pogrzebu zawsze jest nieprzyjemnym doświadczeniem, które zostaje w naszej pamięci na bardzo długie lata. I choć wielu następnie chce popaść w zadumę i w spokojny sposób przeżyć żałobę to nie brakuje takich, którzy w pierwszej kolejności chcą rozliczyć pozostawiony spadek.

Nierzadko członków rodziny spotyka rozczarowanie, kiedy dowiadują się, jaka część majątku im przypadka. Zdarza się, że nie dostają nic i wówczas kierują sprawę do sądu. Czasami osoba, którą żegnamy, za życia sporządza testament, a tę formę coraz trudniej jest podważyć. Co natomiast składa się na tzw. spadek po zmarłym?

pogrzeb
fot. pixabay/carolynabooth
Natalia Ziółkowska, Klaudia Saferna
Zachód się śmieje, a może zazdrościć. Klaudia Saferna dla BiznesInfo: „Polska jest dla nich Trzecim Światem”
Mieszkanie na raty bez kredytu. Ekspertka ostrzega Polaków, tych pułapek można nie dostrzec Ta moneta jest warta majątek. Koniecznie przeszukaj szuflady

Co może być przedmiotem spadku? O tym muszą wiedzieć spadkobiercy

Zazwyczaj otrzymanie majątku po zmarłym następuje z automatu, ale w niektórych sytuacjach sprawa może okazać się nadzwyczaj skomplikowana pod względem prawa. Na spadek składa się wiele przedmiotów, nie tylko tych namacalnych. Zwykle są to nieruchomości i ruchomości, aktywa, obligacje, lokaty oraz wszystkie prywatne rzeczy spadkodawcy.

Do spadku zaliczają się także prawa i obowiązki zmarłej osoby, które jednocześnie spełniają następujące kryteria: po pierwsze mają charakter cywilno-prawny, majątkowy, nie są ściśle związane z bliskim, nie przechodzą na inne osoby bez względu na fakt, czy są spadkobiercami.

Dużym ułatwieniem jest testament, jednak w przypadku, gdy zmarły nie spisał swojej ostatniej woli, wtedy następuje dziedziczenie spadku według prawa spadkowego. W pierwszej kolejności prawo przysługuje małżonkowi i dzieciom, a dopiero później wnukom i prawnukom. Na spadek oczywiście mogą liczyć także rodzice, rodzeństwo, dziadkowie czy pasierbowie.

Pieniądze
Fot. adnovak/Pixabay

Oprócz tego wielu zapomina, że może odziedziczyć po zmarłym coś jeszcze. To oszczędności, o które niestety należy samemu się upomnieć. O co dokładnie chodzi?

Te oszczędności po zmarłym nie przepadają, ale mało kto o nich pamięta

Tym razem nie mowa o gotówce, odkładanej “na czarną godzinę” w zakamarkach nieruchomości. Odziedziczyć po zmarłej osobie można pieniądze z Pracowniczych Planów Kapitałowych, czyli dobrowolnego systemu długoterminowego oszczędzania. Nie wszyscy wiedzą, że do programu PPK automatycznie zapisywani są wszyscy pracownicy w wieku od 18. roku życia do 55 lat.

Ta forma oszczędzania polega na sukcesywnym odkładaniu pieniędzy z trzech źródeł:

  • dobrowolnych wpłat pracowniczych (2 proc. wynagrodzenia brutto)
  • wpłat pracodawcy (1,5 proc. brutto)
  • wpłat państwa jako jednorazowa wpłata powitalna w wysokości 250 zł i coroczna wpłata 240 zł

Po śmierci osoby pieniądze z PPK mogą jak najbardziej podlegać dziedziczeniu i co ważne, nie przepadają. Każdy z uczestników programu może wskazać jedną lub kilka osób, którym będą przysługiwać środki w przypadku jego odejścia. Jeżeli tego nie zrobi, członkowie rodziny będą mogli o te pieniądze się upomnieć.

W pierwszej kolejności połowa środków z PPK trafia do małżonka, jednak warunkiem jest wspólność majątkowa. Druga połowa podlega dziedziczeniu, czyli wpierw prawo do nich będzie przysługiwać dzieciom zmarłego, później jego rodzicom, rodzeństwu, i na koniec dalszej rodzinie.

Osoby uprawnione mogą następnie przetransferować pieniądze na swój własny rachunek PPK, IKE lub PPE. Trzeba jednak pamiętać o wystosowaniu wniosku do instytucji finansowej, której zadaniem jest prowadzenie rachunku zmarłego. Oprócz tego niezbędny jest akt zgonu i dokument potwierdzający, że danej osobie należą się środki.